Sprawozdanie z wycieczki 

                               TARNOWSKIE GÓRY ZABYTKI UNESCO

                                                       25 kwietnia 2026

   Zgodnie z rocznym planem imprez Oddziału PTTK w dniu 25.04.2026 odbyła się  wycieczka z cyklu zwiedzamy miasta GOP: Tarnowskie Góry zabytki UNESCO. Była to już VIII wycieczka z tego cyklu do Tarnowskich Gór.

   Przejazd nastąpił autobusem, lub tramwajem do Bytomia Dworca i autobusem nr M3 do Stroszka Osiedle. Przeszliśmy ul. Łokietka do restauracji „Biesiada”, gdzie na ławkach i krzesłach w ogródku był poczęstunek grzanym winem marki „Myrtos”. Następnie przeszliśmy przez ul. „Segiet” i Lazarówkę do dawnego kamieniołomu dolomitu, a obecnie ośrodek narciarski „Dolomitowa Dolina”. Głębokim na około 30 m wykopem zeszliśmy do rezerwatu „Segiet” z fragmentami starej Puszczy Górnośląskiej. Dawnym wyrobiskiem dolomitowym przeszliśmy około 1 km, aby stromym podejściem wdrapać się ponownie na równinę. W ścianach skalnych jest wiele jaskiń i pieczar, oraz ujście bocznej Sztolni Odwadniającej Głębokiej „Fryderyk” biegnącej, aż do ujścia do rzeki Dramy w Zbrosławicach przez Sztolnię Czarnego Pstrąga. Widać wejścia do Sztolni tzw. Tunel Blachowicki - ale nie są udostępnione do zwiedzania. W ogóle trasa jest trudna jak w Tatrach, ale brak poręczy i łańcuchów. Wracając obejściem kamieniołomu na zachód można dojść do szczytu Srebrnej Góry (347 m npm) w rezerwacie „Segiet”. Cały teren jest pokryty wyrobiskami pogórniczymi rud galmanowych. Potem przez łąkę i boczne dróżki doszliśmy do słynnej w Tarnowskich Górach czerwonej Hałdy Popłuczkowej Kopalni Galmanu „Fryderyk” nazwanej „Skałą Uluru” jak u Aborygenów w Australii. Tam na szczycie góry na ławkach przy stołach był postój, własny posiłek i wypoczynek, oraz ponownie poczęstunek winem „Myrtos”. Ze szczytu hałdy roztacza się przepiękna panorama na Tarnowskie Góry, Bobrowniki, Repty i Stare Tarnowice. Po wypoczynku przeszliśmy czarnym Szlakiem Segieckim długą na 3 km aleją do centrum Tarnowskich Gór ulicami Małą, Górniczą, Sztygarską, Skośną, Gliwicką i Bałtycką do Parku Miejskiego. Rozległy Park Miejski o powierzchni około 50 ha położony niedaleko centrum miasta powstał w okresie międzywojennym na terenie dawnej intensywnej eksploatacji płytko zalegających złóż rud galmanowych srebra, ołowiu i potem cynku. Są tu: górki, pagórki, jeziora i zapadliska z wodą.. Malowniczy Park Miejski posiada wiele atrakcji: place zabaw dla dzieci, siłownie, boiska do gry i malunku na asfalcie, altanki, ławeczki, dwie letnie kawiarnie, amfiteatr, krąg taneczny, Wieżę Gloriettę itp. atrakcje. Park ten jako teren pogórniczy, hałda Popłuczkowa, wyrobiska na Srebrnej Górze są wpisane na listę UNESCO jedne z 28 obiektów w Tarnowskich Górach pozostałych po wydobyciu rud srebra i ołowiu i wpisanych na listę zabytków przemysłowych UNESCO. Na terenie miasta jest kilkanaście miejsc dawnych wyrobisk płytkich kopalń i tysiące zasypanych szybów o głębokości kilkunastu metrów z okresu działalności górniczej od 1490 r do połowy XVII w. Jest to teren przeważnie zalesiony wokół centrum starego miasta. Natomiast po odkryciu bogatych złóż w okolicach Bobrownik powstała kopalnia i huta srebra i ołowiu „Fryderyk” działająca od 1784 r do 1913 r. Była to nowoczesna kopalnia największa tego typu na świecie, gdzie po raz pierwszy w Europie kontynentalnej w 1788 r zastosowano do odwadniania angielską maszynę parową. Złoża się wyczerpały, szyby wodne zabetonowano, a  szybem wydobywczym „Anioł” można teraz zwiedzać Kopalnię Zabytkową Rud Srebra na głębokości 43 m poniżej poziomu gruntu - wpisaną do UNESCO w 2017 r .

   W Centrum Miasta zwiedziliśmy z zewnątrz; Dzwon Gwarków, rynek, zabytkowe kamienice z podcieniami, najstarszą aptekę na Śląsku z 1786 r w Kamienicy Pod Białym Aniołem, neomanierystyczny ratusz z 1898 r, Kamienicę Sedlaczka z 1786 r z restauracją i Muzeum Ziemi Tarnogórskiej, neoromański kościół protestancki z XIX w. wcześniej barokowy z 1780 r, Ul. Krakowską z pięknymi secesyjnymi kamienicami, czterema kolejnymi rzeźbami gwarków z brązu pomników dawnego górnictwa kruszców, pomnik III Powstań Śląskich na skwerze, zabytkowe budynki Gimnazjum Realnego z 1874 r i neobarokowy budynek Poczty Polskiej z 1909 r itp. W rynku odbywał się I Ogólnopolski Wiosenny Zlot Zabytkowych Motocykli. Przeszliśmy łącznie około 13,5 km. 

   Powrót z Tarnowskich Gór nastąpił autobusem M3 do Bytomia i Chorzowa i tramwajem nr 7 do Świętochłowic. Program wycieczki przygotował, zorganizował, opowiedział historię zwiedzanych miejsc i obiektów, oraz prowadził po trasie kol. Myrta Mieczysław. 

   W wycieczce uczestniczyło 14 osób z Oddziału PTTK z Świętochłowic i nie tylko.

                                                                                      Myrta Mieczysław