Sprawozdanie z wycieczki do ŁÓDZI

                                                    3-5 lipca 2026

Zgodnie z rocznym planem imprez Oddziału PTTK w dniach 3-5.07.2026 odbyła się  wycieczka do Łodzi.

I dzień: Pociągiem Intercity z Katowic wyjechaliśmy o 8⁴⁰ i o godz. 11⁵⁰ byliśmy w Łodzi Kaliskiej. Przejechaliśmy tramwajem linii nr 10 na przystanek Centrum Piotrkowska, skąd 300 m doszliśmy do hostelu TINTURA na Piotrowskiej 143. Po złożeniu bagaży w pokojach pojechaliśmy tramwajem ulicą Zachodnią do nowego centrum hotelowo-handlowo-gastronomiczno-rozrywkowego MANUFAKTURA powstałego po zaadoptowaniu w latach 2010-15 zabudowań dawnych zakładów bawełnianych Izraela Poznańskiego. Po zwiedzeniu obiektów manufaktury spożyliśmy niedrogi obiad w barze. Po krótkim odpoczynku poszliśmy przez Park Staromiejski na rynek starego miasta, a następnie do Muzeum Miejskiego mieszczącego się w ogromnym przepięknym pałacu fabrykanta Izraela Poznańskiego, króla bawełny w Łodzi w XIX w. Pałac położony obok całego kompleksu zabudowań fabrycznych ma pomieszczenia na 2 piętrach i oprócz pomieszczeń mieszkalnych właściciela i rodziny pełnił funkcje reprezentacyjne, spotkań biznesowych, administracyjnych, a także zarządu spółki. W pomieszczeniach pałacowych: gabinetach, salonach pani domu i pana, sypialniach, jadalni, salonu gości, bibliotece, salonie myśliwskim, bilardowym, palenia cygar, sali lustrzanej i balowej zgromadzono ogromną ilość oryginalnych bądź z epoki z XIX w. mebli, obrazów, porcelany stołowej i egzotycznej ozdobnej z Japonii i Chin, map, książek i innych bibelotów. Prawie wszystkie pomieszczenia począwszy od ogromnego westybulu są wyposażone w ozdobne rzeźbione boazerie, ozdobne mozaikowe parkiety, rzeźbione odrzwia i ramy okien, bogato zdobione żyrandole, stiukowe obramowania sufitów, freski ścienne i plafony sufitowe. Dosłownie można dostać zawrotu głowy od podziwiania bogactwa ozdób i wyposażenia pałacu. Zobaczyliśmy jeszcze częściowo ogrody przypałacowe. Potem przez ul. Północną i Nowomiejską doszliśmy do rynku Nowego Miasta nazwanego od 1918 r. Placem Wolności. Zobaczyliśmy ratusz Nowego Miasta Łodzi z 1825 r, Pomnik Tadeusza Kościuszki na środku rynku, oraz kościół pw. Św. Ducha. Kościół był budowany w latach 30-tych XIX w. jako ewangelicki, lecz po II wojnie światowej przejęli go katolicy. Jest wybudowany w stylu klasycystycznym z ciekawym wyposażeniem. Spotkany w kościele ksiądz opowiedział nam historię powstania kościoła. Od Placu Wolności biegnie na południe najdłuższa w mieście ul. Piotrkowska o długości 4,6 km. Przeszliśmy tą ulicą około 2,5 km, aż do Pomnika Jednorożca na skrzyżowaniu z ulicą A. Mickiewicza. Na całej ulicy Piotrkowskiej co krok są zabytkowe przepięknie zdobione w detale architektoniczne kamienice budowane przez bogatych właścicieli fabryk, składów handlowych, banków, restauracji, hoteli, warsztatów itp. przeważnie z końca XIX w. i początku XX w. w stylu neobarokowym, neorenesansowym, secesyjnym, eklektycznym i modernistycznym. Zobaczyliśmy kamienice Karola Scheiblera, dom Bankowy Wilhelma Landaua, kantor fabryki Ludwika Geyera, pałac bankiera Maksymiliana Goldfedera zdaniem łodzian najpiękniejsza kamienica na Piotrkowskiej, dawną fabrykę Ludwika Meyera, luksusowy secesyjny dom towarowy na Piotrkowskiej 100, pałac Juliusza Heinzla, pałac Juliusza Kindermana i wiele innych. Po przemianach ustrojowych Łódź się wyludniła i  spadła ilość mieszkańców z 820 tys. na 580 tys, ponad 100 zakładów włókienniczych i fabryk maszyn zamknięto, wiele opuszczonych kamienic na przedmieściach i dalekich osiedlach stoi pusta i czeka na remont, lecz w Śródmieściu, a szczególnie na ul Piotrkowskiej po remoncie kamienice błyszczą. Tu skupia się życie towarzyskie w ponad 100 lokalach, klubach, pubach, restauracjach, kebabach itp. My też skorzystaliśmy z okazji i posiedzieliśmy w ogródku restauracji hinduskiej przy piwie, przekąskach i innych napojach i lodach. Już prawie nocą wróciliśmy do luksusowego hostelu na nocleg.

II dzień: Po śniadaniu pojechaliśmy tramwajem ulicą Piotrkowską 3 przystanki zwiedzić bazylikę katedralną pw. św. Stanisława Kostki. Jest to ogromny kościół w stylu neogotyckim budowany w początkach XX wieku z najwyższą kiedyś wieżą dzwonniczą w Polsce o wysokości 108 m (141,5 m wyższa obecnie jest w Licheniu). Zobaczyliśmy naprzeciwko katedry przy ul. Piotrkowskiej 266 w stylu secesyjnym przepiękny dawny pałac Scheiblerów, ale tylko z zewnątrz, gdyż jest w remoncie. Miasto dało go Politechnice Łódzkiej i będzie przeznaczony na działalność klubów studenckich. Przeszliśmy następnie do Białej Fabryki Ludwika Geyera najstarszego w Łodzi kompleksu zabudowań zakładów włókienniczych, w którym mieści się obecnie Centralne Muzeum Włókiennictwa. Zobaczyliśmy zespół zabudowań z kotłownią, maszynownią, przędzalnią, tkalnią, wykańczalnią, farbiarnią, z ekspozycją muzealną strojów i ubrań z epoki oraz wyposażenia domów włókniarek i włókniarzy. Ogromna ilość maszyn przędzalniczych różnych typów i modeli począwszy od najstarszych kołowrotków i krosien ręcznych po żakardowe i pneumatyczne stanowią niebywale interesujący godny podziwu zestaw urządzeń włókienniczych. Muzealny przewodnik opowiedział nam o cyklu produkcji, trudzie i znoju pracy włókniarek często młodocianych pracujących 12 godzin w kurzu, hałasie i zagrożeniu wypadkami w ciągłym pędzie w pracy. Potem zobaczyliśmy w innej hali o godz. 12-tej pokaz pracy maszyn tkalniczych w ruchu. Są to maszyny prawie współczesne konstrukcji polskiej z lat 80 tych o przerzucaniu przędzy między nitkami osnowy pneumatycznie. Wytrzymaliśmy w tym hałasie przy pracy 4 maszyn 15 minut, a w hali pracowało tych maszyn nawet kilkaset. Na zewnątrz przy parku zobaczyliśmy jeszcze skansen drewnianego budownictwa miejskiego starej nie istniejącej już Łodzi z wygódkami na zewnątrz i drewnianym kościółkiem. Po przerwie na kawę i ciastko w muzealnej kawiarni przeszliśmy przez Park im. Reymonta obok dużego stawu do Placu Reymonta z monumentalnym pomnikiem Władysława Reymonta rozsławiającego miasto Łódź i rozwój tutejszego przemysłu w końcu XIX w. w „Ziemi Obiecanej”. Wróciliśmy następnie do centrum ul. Piotrkowskiej obok Pomnika Jednorożca. Po przerwie obiadowej był wolny czas na zakupy, bary, kluby i restauracje, a potem wieczorek zapoznawczy z winem hiszpańskim „Don Simon”.

III dzień: Po śniadaniu złożyliśmy bagaże w jednym pokoju i pojechaliśmy Aleją Piłsudskiego tramwajem trzy przystanki do Parku Źródliska II i doszliśmy przez park i dawny teren zabudowań fabrycznych Scheiblera do Osiedla Księży Młyn. Jest to osiedle częściowo zrewitalizowane jako wzorcowe osiedle pracownicze dawnego najbogatszego fabrykanta m. Łodzi z pełnym zapleczem niezbędnych do życia, urządzeń i wyposażenia: szkoły, żłobki, przedszkola, sklepy, pralnie, magle, ogródki itp. Sam główny 3 piętrowy budynek tkalni o długości 220m jest najdłuższym budynkiem fabrycznym w Polsce i obecnie po przebudowie zamieniony na apartamentowiec. Obok głównego budynku fabrycznego stoi pałac wybudowany w 1875 r przez Scheiblera i podarowany w wianie dla córki Matyldy, która wyszła za mąż za głównego dyrektora zakładów Edwarda Herbsta. Mieści się w nim Muzeum Sztuki Dawnej miasta Łodzi. Pałac o imponującym wyposażeniu w oryginalne meble, obrazy, tapety, boazerie, piece kaflowe, freski, stiuki, marmury, porcelanę itd. robi niesamowite wrażenie bogactwa i przepychu. Zwiedziliśmy kilkanaście sal z wystawą strojów, sprzętu, trofeów myśliwskich, obrazów, książek, kwiatów i innych bibelotów. Po zwiedzaniu pałacu napiliśmy się kawy i zjedli ciastko w przypałacowej kawiarni i zwiedziliśmy przypałacowy ogród różany. Po odpoczynku przeszliśmy osiedle Księży Młyn i Park Źródliska I do głównego Pałacu Rodzinnego Karola Scheiblera, w którym mieści się obecnie Muzeum Kinematografii i Filmu. Zobaczyliśmy sprzęt i urządzenia do nagrywania obrazu ruchomego od najstarszych rozwiązań typu fotoplastikon, camera obskura, aparat braci Lumieere po współczesne kamery cyfrowe, oraz historię kina polskiego i światowego z najlepszymi ekranizacjami naszych twórców: reżyserów, scenografów i aktorów. Mnóstwo zdjęć i ruchomych fragmentów różnych filmów można zobaczyć, tylko trzeba mieć dużo czasu. Jest również galeria naszych najlepszych aktorów i twórców filmowych z światowymi nagrodami z różnych festiwali na czele z Oskarami i Andrzejem Wajdą. Byliśmy zachwyceni i warto się tam wybrać powtórnie: gratka dla miłośników kina. Następnie pojechaliśmy tramwajem ul. płk. Jana Kilińskiego 3 przystanki i zobaczyliśmy dworzec PKP Łódź Fabryczna z budującym się Nowym Centrum Łodzi. Przeszliśmy kawałek do soboru katedralnego pw. św. Aleksandra kościoła prawosławnego autokefalicznego polskiego. Jest to jedna z najpiękniejszych świątyń prawosławnych w Polsce wybudowana w 1884 r w stylu moskiewsko-bizantyńskim z bogatym wyposażeniem, freskami, ikonostasem wykonanym w Petersburgu i przepięknymi witrażami. Niestety cerkiew była w remoncie. Zobaczyliśmy za to w pobliżu również piękną cerkiew pw. św. Olgi przy ul. Piramowicza powstałą w XIX w. jako kościół przy przytułku dla dzieci. Przeszliśmy następnie ul. prezydenta Gabriela Narutowicza do ul. Piotrkowskiej, gdzie był czas wolny na obiad, zakupy i indywidualne zwiedzanie. O 17³⁰ był wyjazd tramwajem na dworzec Łódź Kaliska, skąd wróciliśmy do Katowic w późnych godzinach wieczornych o godz. 22³⁰.

Program wycieczki przygotował, zorganizował, opowiedział historię zwiedzanych miejsc i obiektów, oraz prowadził po trasie kol. Myrta Mieczysław. 

W wycieczce uczestniczyło 27 osób z Oddziału PTTK z Świętochłowic.

                                                             Myrta Mieczysław